Abortus: moord óf recht op keuzevrijheid?

door:
Abortus is een onderwerp waarover doorgaans niet makkelijk gesproken wordt. Vaak gaat het gepaard met schaamte, waardoor er in feite een taboe op ligt. Toch kiezen in Nederland zo’n 30.000 vrouwen per jaar voor abortus.[1]De Wet Afbreking Zwangerschap (Wafz) die in 1984 van kracht werd, reguleert de abortushulpverlening in Nederland.[2]Abortus is in Nederland toegestaan tot de 24steweek van de zwangerschap.[3]In de Verenigde Staten geldt dat vrouwen sinds 1973 het recht hebben op abortus. Echter is op dit moment in veel staten deze vrije keuze van vrouwen niet meer vanzelfsprekend.

Alabama

De senaat van de Amerikaanse staat Alabama heeft op 14 mei 2019 de strengste abortuswet aangenomen van de Verenigde Staten.[4]25 senatoren, allen man, wit en Republikein, hebben voor de anti-abortuswet gestemd. Een dag later, op 15 mei 2019, heeft gouverneur Kay Ivey de wet eveneens ondertekend.[5]Abortus wordt als gevolg van deze wetgeving strafbaar in alle stadia van de zwangerschap. De arts die de abortus uitvoert, pleegt een strafbaar feit waarop maximaal 99 jaar gevangenisstraf staat. Er zijn bovendien geen uitzonderingen voor slachtoffers van incest of verkrachting. Enkel als de zwangerschap bij de moeder tot serieuze gezondheidsproblemen kan leiden, is abortus geoorloofd.[6]

De senaat die over de anti-abortusregeling in Alabama heeft beslist (bron: De Volkskrant)

Landelijke navolging

Een paar weken voordat in Alabama de anti-abortuswet werd aangenomen, was in de Amerikaanse Staat Georgia de zogenoemde ‘heartbeat-wet’ al aangenomen. Deze wet verbiedt abortus als een arts de hartslag bij de foetus kan horen. Dit betekent dat abortus na de vijfde of zesde week van de zwangerschap als moord wordt gezien. Vrouwen kunnen, als zij deze wetgeving verbreken, levenslang of zelfs de doodstraf krijgen. In de staten Kentucky, Mississippi, Iowa, Tennessee en Louisiana is deze wet al eerder aangenomen.[7]Bovendien volgt de Amerikaanse staat Missouri ook het voorbeeld van Alabama. Op vrijdag 17 mei 2019 heeft deze staat een strenge anti-abortuswet aangenomen. Indien dokters na de achtste week van de zwangerschap abortus plegen, kunnen zij tot 15 jaar gevangenisstraf worden veroordeeld.[8]Het is mogelijk dat de wet in nog meer staten navolging krijgt, dit zorgt voor politieke onrust in de Verenigde Staten.[9]

 

Uitspraak ‘Roe v. Wade’

In 1973 heeft het Hooggerechtshof in de uitspraak ‘Roe v. Wade’, geoordeeld dat vrouwen het recht op abortus hebben. Volgens deze uitspraak geldt het recht op privacy tot in de baarmoeder. Dit recht houdt in dat vrouwen zelf mogen kiezen of ze wel of niet zwanger willen zijn.[10]Het doel van de nieuwe abortuswet is om deze pro-abortusuitspraak terug te draaien. Sinds Brett Kavanaugh in oktober 2018 door Trump is benoemd als rechter,  heeft het hof een conservatieve meerderheid. De anti-abortusbeweging hoopt dat er hierdoor een verandering komt in de uitspraak van 1973.[11]

 

Gevolgen van de anti-abortuswet

Wat is nu het gevolg van deze wetgeving als een vrouw in de Verenigde Staten ongewenst zwanger raakt? Moet zij tegen haar wil in het kindje een leven geven? Of gaat zij wellicht de abortus in het geheim in het buitenland laten uitvoeren? Tegenstander van de strenge abortuswet verwachten dat zwangere vrouwen alsnog ongewenste zwangerschappen zullen beëindigen, maar dan door middel van gevaarlijke methodes.[12]Zouden de vroegere ‘engeltjesmakers’, die onder meer gebruik maakte van breinaalden om een zwangerschap te beëindigen, weer terugkomen? En gaan vrouwen zichzelf bijvoorbeeld ‘helpen’ door expres van de trap te vallen?[13]

Hoe is het mogelijk dat in de Verenigde Staten een senaat bestaande uit een overgrote meerderheid van mannen, een wet aanneemt wat over een recht van de vrouw gaat? De invoering van deze anti-abortuswet zou betekenen dat iemand die bijvoorbeeld verkracht wordt geen abortus mag plegen. Dit zou vervolgens inhouden dat de dokter die de zwangerschap van de verkrachte vrouw zou beëindigen langer de cel in zou gaan, dan de verkrachter zelf. Deze wet heeft vergaande gevolgen voor de ongewenst zwangere vrouw in de Verenigde Staten. Het is een kwalijke zaak, die de keuzevrijheid van de vrouw over haar eigen lichaam schaadt.


[1]Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, ‘Jaarrapportage Wafz 2017’, Utrecht, Januari 2019, p.6. 

[2]Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd (Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, ‘Jaarrapportage Wafz 2017’, Utrecht, Januari 2019, p.5.

[3]Rijksoverheid, ‘Tot hoeveel weken kan ik een abortus laten uitvoeren?’. Te vinden op:www.rijksoverheid.nl

[4]K. Van Laarhoven, NRC: ‘Senaat Alabama neemt strengste abortuswet aan’, 15 mei 2019.

[5]De Volkskrant, ‘Solidariteit en abortus: van seksstakingen tot #youknowme’, 17 mei 2019.

[6]K. Van Laarhoven, NRC: ‘Senaat Alabama neemt strengste abortuswet aan’, 15 mei 2019.

[7]RTL Nieuws, ‘Georgia (VS) verbiedt abortussen na 6 weken zwangerschap’, 30 maart 2019. 

[8]De Volkskrant, Ook de Amerikaanse staat Missouri kiest voor strenge anti-abortuswet, 18 mei 2019.

[9]K. Van Laarhoven, NRC: ‘Senaat Alabama neemt strengste abortuswet aan’, 15 mei 2019.

[10]De Volkskrant, ‘Amerikaanse staat Alabama verbiedt vrijwel alle abortussen’, 15 mei 2019. 

[11]K. Van Laarhoven, NRC: ‘Senaat Alabama neemt strengste abortuswet aan’, 15 mei 2019.

[12]De Volkskrant, ‘Amerikaanse staat Alabama verbiedt vrijwel alle abortussen’, 15 mei 2019.

[13]Historiek, Artikel over de geschiedenis van abortus in Nederland: ‘Abortus in Nederland – een roerige geschiedenis’.


Discussie