Witteboordencriminelen onschuldig?

‘’Woekerpolissen, boekhoudschandalen, prijsafspraken en ga zo maar door. Misdaden met ernstige gevolgen, maar wordt hier daadwerkelijk ook iets aan gedaan? Meer blauw op straat wordt vaak geroepen, maar moeten we ons niet richten tot het echte probleem?’’

‘’Laws are like cobwebs, which may catch small flies, but let wasps and hornets break through’’. Gevangenissen zitten vol met voetbalvandalen, straatrovers, verkrachters en overvallers. Een directeur die voor miljoenen heeft gefraudeerd kom je hier zelden tegen. De vraag die hier centraal staat is: gelden er verschillende regels voor de lagere klasse en de elite?

In 1908 bleek uit een 3 maanden durend onderzoek dat 75 procent van de banken de wet overtraden. Uit het zicht van het publieke oog worden beslissingen genomen door bankiers, fiscalisten en directeuren die grote financiële gevolgen hebben voor iedereen. Gek genoeg komen de meesten weg met een waarschuwing,  of zelfs helemaal ongestraft. Ondertussen ligt de focus juist op criminelen uit lagere klassen. Door de sociale status van witteboordencriminelen kunnen ze makkelijk manoeuvreren door het rechtssysteem.De ‘pyrrhic defeat theorie’ geeft hier een verklaring voor. Degenen die het rechtssysteem controleren hebben macht om te beslissen wat wordt bestempeld als criminaliteit en wat niet. Hierdoor kunnen ze hun eigen criminele gedragingen uitsluiten. Door hun machtige status kunnen zij het hedendaagse begrip ‘criminaliteit’ als het ware kneden in hun eigen voordeel.[1]

De focus blijft dus liggen bij criminaliteit in lagere klassen. Criminologen negeren witteboordencriminelen vaak in hun data. Hierdoor zijn gegevens in deze database dus niet representatief en wordt de focus op andere groepen gelegd. Onderzoeken over schadelijkheid en ernst van verschillende criminele feiten laten zien dat bedrijfsfraude veel schadelijker is dan bijvoorbeeld diefstal, inbraak of vandalisme. [2]

Witteboordencriminaliteit veroorzaakt niet alleen financiële problemen maar schendt ook het vertrouwen van mensen en veroorzaakt daarom maatschappelijke ontregeling. Vreemd genoeg heeft ‘’witteboordencriminaliteit’’ geen juridische betekenis en wordt het ook niet gekoppeld aan het begrip ‘criminaliteit’.

Maar twee procent van de mensen in gevangenissen zijn mensen uit de elite. Misdaadstatistieken richten zich vooral op misdaad uit lagere klassen, zoals diefstal en inbraak. Omdat veel misdaad theorieën ontwikkeld zijn door middel van niet representatieve gegevens worden witteboordencriminelen meestal niet meegenomen in deze statistieken.

Witteboordencriminaliteit is meer aanwezig dan men soms denkt. Mensen merken vaak niet dat ze het slachtoffer zijn van deze misdaden, terwijl bij misdaden als diefstal en inbraak wel een duidelijk slachtoffer is. In 2016 was er een groot bedrijfsschandaal geconstateerd bij de Wells Fargo bank in Amerika. Meer dan 5300 werknemers hebben hieraan meegedaan. De bank kreeg een boete van 185 miljoen dollar. Dit bedrag was 3.3 procent van de 5.6 biljoen dollar die de Wells Fargo bank had omgezet in het tweede kwartaal van dat jaar. Geen van de werknemers kreeg een gevangenisstraf, terwijl talloze mensen het slachtoffer waren geworden van fraude. Wanneer je dit vergelijkt met de straffen voor diefstal is dit totaal uit proportie. De straf voor diefstal in Nederland kan oplopen tot 4 jaar gevangenis, dit terwijl veel witteboordencriminelen op vrije voeten zijn. [3]

Witteboordencriminelen zien er misschien niet net zo gevaarlijk uit als criminelen op straat, maar ze veroorzaken veel meer schade aan de gehele samenleving. Statistieken zijn vaak vervormd waardoor deze misdaden compleet worden genegeerd. Hoe dit zich in de toekomst zal ontvouwen is nog steeds onzeker, maar het is duidelijk dat hier iets aan gedaan moet worden.

 

 

[1]Carrabine, E., Cox, P., Lee, M., Fussey, P., Hobbs, D., South, N., Thiel, D. and Turton, J. (2014). Criminology; A sociological introduction. Third edition. Routledge.

[2]Adriaenssen, A., Paoli, L., & Karstedt, S. (2018). Public perceptions of the seriousness of crime: Weighing the harm and the wrong. European Journal of Criminology, . Geraadpleegd van http://journals.sagepub.com.eur.idm.oclc.org/doi/10.1177/1477370818772768

[3]Wattles, J., Geier, B., Egan, M., & Wiener-Bronner, D. (2018, 24 april). Wells Fargo’s 20-month nightmare. Geraadpleegd op 28 september 2018, van https://money.cnn.com/2018/04/24/news/companies/wells-fargo-timeline-shareholders/index.html

 

 

 


Discussie

Relevante artikelen